Kredyt czy pożyczka? Kilka słów o dwóch różnych formach pożyczania pieniędzy

Data publikacji: 03.02.2017

Kredyt czy pożyczka? Kilka słów o dwóch różnych formach pożyczania pieniędzy

Bardzo często ludzie utożsamiają znaczenie słów „kredyt” i „pożyczka”, używając ich zamiennie. Choć rzeczywiście oba słowa odnoszą się do pożyczania pieniędzy, to jednak wskazują one na różne warunki prawne oraz ekonomiczne. Chodzi zatem o różne zasady, na bazie których cała transakcja przebiega, zasady, które w potocznej rozmowie o pożyczaniu pieniędzy wcale nie muszą być jasne.

Przyjrzyjmy się zatem z bliska tym dwóm różnym, choć częściowo podobnym, formom pożyczania pieniędzy, wskazując tym samym na ich wady oraz zalety.

1. Kto może udzielać?

Pierwsza różnica występująca między kredytem a pożyczką polega na tym, że nie każda instytucja może oferować te same produkty finansowe. Zasada ta dotyczy przede wszystkim kredytów, których udzielanie zarezerwowane jest tylko i wyłącznie dla banków oraz SKOK-ów. Żadna instytucja pozabankowa, parabankowa, czy osoba fizyczna nie może nikomu w świetle prawa polskiego formalnie udzielić kredytu. Pozabankowe instytucje, czy osoby fizyczne mogą za to udzielać tzw. pożyczek, te bowiem są regulowane innymi, mniej restrykcyjnymi przepisami.

2. Regulacje prawne

Jakie zatem przepisy wchodzą w rachubę? Otóż przepisy regulujące udzielanie kredytów to przepisy prawa bankowego, a przede wszystkim tzw. Ustawa o kredycie konsumenckim obowiązująca od dnia 12 maja 2011 r. (Dz.U. 2011 nr 126 poz. 715). Przepisy tej samej ustawy mają zastosowanie również do pożyczek, jeśli pożyczkodawca jest podmiotem gospodarczym (instytucją finansową, firmą pożyczkową, spółdzielczą kasą oszczędnościowo-kredytową, itp.). Inaczej z kolei wygląda sytuacja z pożyczkami, kiedy pożyczkodawca jest osobą fizyczną, wówczas stosuje się przepisy prawa cywilnego. Powyższe różnice w regulacjach prawnych przekładają się bezpośrednio na procedurę przyznawania kredytu czy pożyczki, podobnie jak i na warunki, na jakich one funkcjonują.

3. Różne formy umów

Choć pożyczki również znajdziemy w ofertach banków, to jednak najczęściej oferowane są one przez instytucje pozabankowe, które muszą posiadać odpowiedni kapitał własny, aby móc pożyczać pieniądze. Pożyczając pieniądze instytucje te podpisują ze swoimi klientami umowę o pożyczkę, choć zgodnie z przepisami do kwoty 500 zł istnieje możliwość zawarcia tzw. „umowy ustnej”, nie wymagającej żadnego pisemnego poświadczenia. Praktyka jest jednak taka, że prawie zawsze umowa ta zostaje spisana, przynajmniej w wersji elektronicznej (np. w przypadku pożyczek on-line). Z kolei umowa o kredyt zawsze musi być zawarta w formie pisemnej pod rygorem unieważnienia.

4. Co określają umowy?

Co do ścisłego określenia treści umów, to przepisy są zdecydowanie bardziej restrykcyjne w przypadku umowy o kredyt. W umowie tej obowiązkowo muszą się znaleźć: szczegółowe informacje o stronach zawierających między sobą umowę, musi zostać dokładnie określony cel kredytu, ponadto zasady na jakich kredyt będzie obowiązywał oraz dokładny termin jego spłaty. Ponadto koniecznym jest sprecyzowanie kosztów kredytu, a więc wszystkich opłat z prowizją oraz odsetkami włącznie. W umowie powinny znaleźć się jeszcze zasady dotyczące ewentualnych zmian warunków kredytu. W przypadku umowy o pożyczkę nie ma obowiązku określenia terminu zwrotu, jak również ceny pożyczki, choć w praktyce zapisy te pojawiają się.

Lendon
do 2 000 zł Chcę pożyczkę
Vivus
do 5 000 zł Chcę pożyczkę
Zaplo
do 10 000 zł Chcę pożyczkę

5. Cel kredytu, a cel pożyczki

Kolejna istotna różnica pojawia się również w odniesieniu do tzw. celu, na jaki pieniądze chcemy pożyczyć. O ile banki będą nas szczegółowo wypytywać, w jakim celu chcemy pożyczyć pieniądze (wyjątkiem są kredyty konsumenckie, które przydzielane są na potrzeby bieżące), czy wręcz cel ten sami zdefiniują np. udzielając pożyczki na auto, czy budowę domu, to w przypadku pożyczek nie ma on najmniejszego znaczenia. W związku z tym banki mogą przeprowadzać kontrole, upewniając się, czy pożyczone pieniądze rzeczywiście zostają wydane w sposób uprzednio określony w umowie. Ta różnica wynika przede wszystkim z faktu, że pożyczający od banków nie mają pełni praw do dysponowania pożyczonymi pieniędzmi, jak to ma miejsce w przypadku pożyczek.

6. Weryfikacja zdolności kredytowej

Restrykcyjność w przydzielaniu kredytu objawia się również tym, że zanim kredyt zostanie nam przydzielony, to musimy również przejść tzw. weryfikację naszej zdolności kredytowej, która ma określić, czy będziemy w stanie zaciągnięty kredyt spłacić bez dodatkowych problemów. Również i to zabezpieczenie, choć często spotykane, to jednak nie jest warunkiem koniecznym w przypadku udzielania pożyczek (tzw. „pożyczki bez BIK”). Prawo wprawdzie nie nakazuje pożyczkodawcom dokonywać weryfikacji ich klientów, ci jednak w większości przypadków jej dokonują, wiedząc, że narzędzie to zwiększa możliwość odzyskania pożyczonych pieniędzy.

7. Limity pożyczonej kwoty oraz forma przekazania środków

Kluczową kwestią jest w końcu kwota, jaką możemy pożyczyć oraz sposób, w jaki pieniądze otrzymamy. W przypadku pożyczki mowa jest o maksymalnej kwocie do pożyczenia w wysokości 10 tysięcy złotych. W przypadku kredytów limity te są nieporównywalnie większe i w dużej mierze zależą od konkretnej sytuacji finansowej pożyczającego. Ostatecznie to właśnie zdolność kredytowa konsumenta przesądza o tym, czy wniosek o konkretną kwotę zostanie rozpatrzony pozytywnie. Jeśli pieniądze zostaną przyznane, to w przypadku kredytu trafią one na nasz indywidualny rachunek bankowy tyko w formie przelewu bankowego. W przypadku pożyczki może to być przelew, ale równie dobrze i gotówka.

8. Kredyt czy gotówka?

Czym zatem powinniśmy się kierować przy podejmowaniu decyzji w jakiej formie pożyczać pieniądze? Na pytanie „kredyt czy gotówka?” nie ma jednoznacznej odpowiedzi, choć biorąc pod uwagę różnice, jakie między nimi występują, powinniśmy mieć ułatwione zadanie. Podsumujmy zatem najważniejsze kwestie:

  • koszty związane za zaciągnięciem kredytu prawie zawsze są niższe, niż koszty pożyczki
  • procedura związana z przyznawaniem kredytu jest dłuższa i bardziej skomplikowana, niż ta związana z wnioskowaniem o pożyczkę
  • cel kredytu prawie zawsze jest ściśle określony, cel pożyczki pozostaje dowolny
  • wysokość kwoty możliwej do pożyczenia w przypadku kredytu jest dużo większa, niż przypadku pożyczki
  • termin na jaki można zaciągnąć kredyt jest zdecydowanie dłuższy, niż termin na jaki można otrzymać pożyczkę
  • posiadając długi możliwość otrzymania kredytu jest dużo mniejsza, niż możliwość otrzymania pożyczki (zwłaszcza tzw. pożyczki bez BIK)